RSI nedir? Aşırı alım ve aşırı satım nasıl okunur?
RSI (Göreceli Güç Endeksi), fiyat hareketinin hızını ve gücünü 0 ile 100 arasında ölçen bir momentum göstergesidir. Standart ayarı 14 periyottur. RSI'ın 70'in üstüne çıkması aşırı alım, 30'un altına inmesi aşırı satım bölgesi olarak yorumlanır. Bu seviyeler dönüş garantisi değildir; güçlü trendlerde RSI uzun süre bu bölgelerde kalabilir.
RSI, J. Welles Wilder tarafından 1978'de tanıtılmıştır ve bugün neredeyse her grafik platformunda hazır gelir. Fiyatın ne kadar yükseldiğini değil, son dönemdeki yükselişlerin düşüşlere göre ne kadar baskın olduğunu gösterir.
RSI nasıl hesaplanır?
RS = Ortalama kazanç / Ortalama kayıp (son 14 periyot)
RSI = 100 − 100 / (1 + RS)
Ortalama kazanç, yükselişle kapanan mumların ortalama artışıdır; ortalama kayıp, düşüşle kapanan mumların ortalama düşüşüdür. Wilder'ın yönteminde bu ortalamalar her yeni mumda yumuşatılarak güncellenir.
Örnek (EUR/USD): Son 14 mumda ortalama kazanç 12 pip, ortalama kayıp 6 pip olsun.
RS = 12 / 6 = 2
RSI = 100 − 100 / (1 + 2) = 100 − 33,33 = 66,67
Yükselişler baskın ama RSI henüz 70'in altında.
Seviyeler nasıl okunur?
| RSI değeri | Yaygın yorum |
|---|---|
| 70 üstü | Aşırı alım: Yükseliş hızlı ilerlemiş, yavaşlama ya da geri çekilme ihtimali artmış olabilir |
| 50 civarı | Denge: Alıcılar ve satıcılar yakın güçte |
| 30 altı | Aşırı satım: Düşüş hızlı ilerlemiş, tepki yükselişi ihtimali artmış olabilir |
Bazı yatırımcılar daha az ama daha seçici sinyal için 80/20 seviyelerini kullanır.
Aşırı alım "sat" demek değildir
Güçlü bir trendde RSI günlerce 70'in üstünde kalabilir; fiyat yükselmeye devam eder. Sadece RSI 70'i geçti diye satış açmak, trendin tersine işlem yapmak demektir. Bu yüzden RSI'ı yönle birlikte okumak daha sağlıklıdır:
- Yükseliş trendinde RSI'ın 40–50 bölgesine geri çekilip yukarı dönmesi, geri çekilmenin bittiğine işaret edebilir.
- Aşırı satım sinyali, güçlü bir destek bölgesine denk geliyorsa daha anlamlıdır.
- Onay için mum formasyonlarına bakmak yaygın bir yöntemdir.
Uyumsuzluk (divergence)
Fiyat yeni bir tepe yaparken RSI daha alçak bir tepe yapıyorsa buna negatif uyumsuzluk denir; yükselişin güç kaybettiğini gösterebilir. Fiyat yeni dip yaparken RSI daha yüksek dip yapıyorsa pozitif uyumsuzluk oluşur. Uyumsuzluk bir uyarıdır, tek başına dönüş sinyali değildir.
Sık yapılan hatalar
- 70'te satıp 30'da almak: Trendli piyasada bu yaklaşım sık sık zarar ettirir.
- Tek göstergeye güvenmek: RSI'ı hareketli ortalama ya da MACD gibi araçlarla ve grafik yapısıyla birlikte değerlendir.
- Ayarlarla oynamak: Periyodu kısaltmak sinyal sayısını artırır, güvenilirliği düşürür.
- Stop'suz işlem: RSI ne kadar uç değerde olursa olsun fiyat aynı yönde gitmeye devam edebilir. Stop loss her zaman gerekir.
Sık sorulan sorular
RSI'ın standart ayarı nedir?
14 periyottur; seviyeler 70 ve 30 olarak kullanılır. Platformların çoğu RSI'ı bu ayarlarla hazır getirir.
RSI 70'in üstündeyse fiyat düşer mi?
Düşmek zorunda değildir. 70 üstü, yükselişin hızlı ilerlediğini gösterir. Güçlü trendlerde RSI uzun süre bu bölgede kalabilir ve fiyat yükselmeye devam edebilir.
RSI hangi zaman diliminde kullanılır?
Her zaman diliminde kullanılabilir. Büyük zaman dilimlerinde (4 saat, günlük) sinyaller daha seyrek ama daha anlamlıdır. Küçük zaman dilimlerinde yanlış sinyal sayısı artar.
Son güncelleme: 5 Kasım 2026 · Yayın ilkeleri
Risk uyarısı Bu sayfa eğitim amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir. Forex ve kaldıraçlı ürünler yüksek risk taşır; yatırdığın paranın tamamını kaybedebilirsin.